INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA METAFORALARNING SEMANTIK VA LINGVOKOGNITIV XUSUSIYATLARI
Keywords:
Metafora, semantika, lingvokognitiv tahlil, konseptual metafora, obrazlilik, ma’no ko‘chishi, chog‘ishtirma tilshunoslik, lingvokulturologiya, kognitiv tilshunoslik, ingliz tili, o‘zbek tili, konsept, metaforik tafakkur.Abstract
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida metaforalarning semantik hamda lingvokognitiv xususiyatlari chog‘ishtirma aspektda tahlil qilinadi. Tadqiqotda metaforaning nafaqat badiiy tasvir vositasi, balki inson tafakkuri va dunyoni idrok etish jarayonining muhim kognitiv mexanizmlaridan biri ekanligi yoritiladi. Ingliz va o‘zbek tillaridan olingan misollar asosida metaforik birliklarning ma’no hosil qilishdagi o‘rni, konseptual asoslari va milliy-madaniy xususiyatlari aniqlanadi. Shuningdek, metaforalarning til egalarining dunyoqarashi, madaniy qadriyatlari hamda mental modellari bilan bog‘liqligi tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari metaforik tafakkurning universalligi bilan bir qatorda har bir xalqning o‘ziga xos lingvomadaniy tajribasini ham aks ettirishini ko‘rsatadi.
Downloads
References
1. Lakoff G., Johnson M. Metaphors We Live By. – Chicago: University of Chicago Press, 1980. – 242 p.
2. Lakoff G. Women, Fire, and Dangerous Things: What Categories Reveal About the Mind. – Chicago: University of Chicago Press, 1987. – 614 p.
3. Kövecses Z. Metaphor: A Practical Introduction. – 2nd ed. – New York: Oxford University Press, 2010. – 375 p.
4. Gibbs R.W. The Poetics of Mind: Figurative Thought, Language and Understanding. – Cambridge: Cambridge University Press, 1994. – 527 p.
5. Black M. Models and Metaphors // Cornell University Press. – Ithaca, 1962. – 267 p.
6. Charteris-Black J. Corpus Approaches to Critical Metaphor Analysis. – London: Palgrave Macmillan, 2004. – 278 p.
7. Goatly A. The Language of Metaphors. – London: Routledge, 1997. – 360 p.
8. Richards I.A. The Philosophy of Rhetoric. – New York: Oxford University Press, 1936. – 138 p.
9. Маслова В.А. Лингвокультурология. – М.: Академия, 2001. – 208 с.
10. Телия В.Н. Русская фразеология: семантический, прагматический и лингвокультурологический аспекты. – М.: Школа «Языки русской культуры», 1996. – 288 с.
11. Арутюнова Н.Д. Язык и мир человека. – М.: Языки русской культуры, 1999. – 896 с.
12. Раҳматуллаев Ш. Ҳозирги ўзбек адабий тили. – Тошкент: Университет, 2006. – 476 б.
13. Маматов А.Э. Ўзбек тили фразеологияси масалалари. – Тошкент: Фан, 1999. – 216 б.
14. Нурмонов А. Танланган асарлар. III жилд. Лингвистика назарияси. – Тошкент: Akademnashr, 2012. – 312 б.
15. Сафаров Ш. Когнитив тилшунослик. – Тошкент: Сангзор, 2006. – 220 б.
16. Сафаров Ш. Прагмалингвистика. – Тошкент: Ўзбекистон миллий энциклопедияси, 2008. – 300 б.
17. Маҳмудов Н. Тилнинг мукаммал тадқиқи йўлларида. – Тошкент: Mumtoz so‘z, 2012. – 160 б.
18. Йўлдошев Б. Бадиий матн лингвопоэтикаси. – Тошкент: Фан, 2008. – 152 б.
19. Hakimov M. O‘zbek tilida matn pragmatikasi. – Toshkent: Fan, 2013. – 264 b.
20. Миртожиев М. Ўзбек тили семасиологияси. – Тошкент: Фан, 2010. – 288 б.



















